Prije 34 godine građani su se na referendumu izjasnili za suverenu i nezavisnu Bosnu i Hercegovinu. Referendum o nezavisnosti održan je 29. februara i 1. marta, kada su punoljetni građani odlučivali o budućnosti zemlje.
Glasalo se o pitanju da li su za suverenu i nezavisnu Bosnu i Hercegovinu, državu ravnopravnih građana i naroda, Muslimana, Srba, Hrvata i pripadnika drugih naroda koji u njoj žive. Od ukupno 2.073.568 izašlih birača, 99,7 posto podržalo je nezavisnost, dok je 0,3 posto bilo protiv. Rezultate je 6. marta iste godine prihvatila Skupština Republike, a istog dana predsjednik Predsjedništva Republike Bosne i Hercegovine Alija Izetbegović potpisao je ukaz kojim se 1. mart proglašava Danom nezavisnosti i državnim praznikom.
Time Bosna i Hercegovina nije prvi put stekla samostalnost, već je obnovila svoju državnost nakon dugog perioda strane uprave.
Nezavisnost je 6. aprila 1992. godine najprije priznala Evropska zajednica, a dan kasnije i Sjedinjene Američke Države. U članstvo Ujedinjenih nacija Bosna i Hercegovina primljena je 22. maja iste godine, dok je tokom 1992. ukupno 76 država svijeta priznalo njenu nezavisnost. Među prvim državama koje su to učinile, još prije referenduma na osnovu odluke o suverenosti, bile su Bugarska 31. januara i Turska 6. februara 1992. godine.
Srpska demokratska stranka, koja je početkom devedesetih imala dominantan utjecaj među srpskim stanovništvom, pozvala je na bojkot referenduma, slijedeći politiku Beograda i Slobodana Miloševića, koji je zagovarao realizaciju velikosrpskog projekta oblikovanog u krugovima Srpske akademije nauka i umjetnosti uz podršku Srpske pravoslavne crkve.
Političke strukture koje se nisu slagale s referendumskom odlukom pokušale su svoje ciljeve ostvariti silom, najprije postavljanjem martovskih barikada, a potom je uslijedila agresija na Bosnu i Hercegovinu. Iz težnje za slobodom i opstankom formirana je Armija Republike Bosne i Hercegovine, koja je uprkos znatno nadmoćnijem i bolje naoružanom neprijatelju uspjela sačuvati državu.
Dan nezavisnosti ostaje jedan od najvažnijih datuma u historiji Bosne i Hercegovine, simbol slobode, suvereniteta i prava naroda da samostalno odlučuje o svojoj budućnosti. (tl)